Zalužany Zamek

Zalužany jsou zámek w wsi o tej samej nazwie, położonej przy południowej granicy Kraju Środkowoczeskiego, w powiecie Příbram. Powstał w wyniku przebudowy pierwotnie gotyckiej twierdzy, najpierw w stylu renesansowym, a później barokowym. Zespół zamkowy jest chroniony jako zabytek kultury.

Pod koniec trzynastego wieku Zalužany należały do dóbr zamku Kamýk. Król Wacław Drugi wymienił je w roku tysiąc dwieście dziewięćdziesiątym pierwszym z klasztorem w Ostrově, ale Jan Luksemburski później odzyskał wieś z powrotem. Na początku piętnastego wieku wieś została podzielona. Jedna część należała do dóbr zamku Orlík, druga była samodzielnym majątkiem rycerskim. W latach tysiąc czterysta osiemnastym do tysiąc czterysta pięćdziesiątego szóstego trzymał go Jan Šic z Drahenic, a jego siedzibą była właśnie gotycka twierdza.

W roku tysiąc czterysta dziewięćdziesiątym pierwszym kupił twierdzę wraz z folwarkiem i częścią wsi Mikuláš Ježovský z Lub. Po śmierci jego syna Jana majątek przejęli stryjowie Vilém i Vladislav Loubští z Lub. Jeszcze wcześniej jednak do twierdzy przybyła Kateřina z Řepnice i wywiozła stamtąd cztery rusznice hakowe, narzędzia, zboże, bydło i ryby. Loubští procesowali się z nią z tego powodu. Vilém w roku tysiąc pięćset czterdziestym trzecim kazał wpisać Zalužany do odnowionych ksiąg ziemskich i właśnie ten wpis przynosi pierwszą wyraźną wzmiankę o twierdzy.

Jego syn Adam w latach tysiąc pięćset siedemdziesiątym trzecim do tysiąc pięćset siedemdziesiątego szóstego dokupił także część wsi należącą do Orlíka, tak że Zalužany znów stanowiły całość. Bratu Kryštofowi zaproponował za jego udział pieniądze, a do tego mieszkanie w twierdzy i wyżywienie. W ciągu szesnastego wieku stara twierdza została przebudowana w stylu renesansowym.

Jan Loubský wziął udział w powstaniu stanowym w latach tysiąc sześćset osiemnastym do tysiąc sześćset dwudziestego, a w roku tysiąc sześćset dwudziestym trzecim został skazany na utratę połowy majątku. Zalužany kupiła wtedy Marie Maxmiliana ze Šternberka. Ceny zakupu jednak nigdy nie zapłaciła w całości, a jeszcze w roku tysiąc sześćset osiemdziesiątym piątym komora królewska dochodziła jej od jej dziedzica, Václava Vojtěcha ze Šternberka. Dług wraz z odsetkami przekraczał sto tysięcy kop groszy meissneńskich. Václav Vojtěch odmówił zapłaty, i dlatego majątek przypadł Karlowi Arnoštowi z Pisinku. W roku tysiąc sześćset dziewięćdziesiątym siódmym wrócił jednak do Šternberków jako rekompensata ich należności u komory.

Z powodu wielkich długów majątek został w roku tysiąc siedemset czternastym sprzedany Janowi Deymowi ze Stříteže. Wśród późniejszych właścicieli byli Kocové z Dobrše, a w dziewiętnastym wieku Schwarzenbergowie.