Lázeňský park (Karviná) Park

Park zdrojowy w Karwinie-Darkowie to naturalny park krajobrazowy założony w 1895 roku. Przy jego zakładaniu zachowano pierwotny drzewostan i uzupełniono go dużymi drzewami przywiezionymi z Beskidów. Park stanowi otoczenie najstarszych zachowanych budynków darkowskiego uzdrowiska, a sam od 25 marca 1992 roku jest wpisany do Centralnego Wykazu Zabytków pod numerem 1000122138 (starszy numer rejestru 13116/8-3200).

Ochroną objęty jest nie tylko sam park. Jako części zespołu zabytkowego figurują w wykazie trzy kolejne obiekty: budynek sanatorium, Dom Zdrojowy z lat 1900–1901 i kaplica świętej Anny. Uzdrowiskowa część Darkowa należy ponadto do miejskiej strefy ochrony zabytków Karwina, ustanowionej również w 1992 roku razem z historycznym centrum Frysztatu.

Historia tego miejsca zaczyna się wcześniej niż park. W 1862 roku baron Jerzy IV Bees z Chrostiny wykonał na swoich gruntach między Darkowem a Stonawą odwiert próbny. Chciał dorównać sąsiadowi, baronowi Larischowi, który w okolicach Karwiny wydobywał już węgiel — zamiast węgla natrafił jednak na obfite źródło silnie zmineralizowanej solanki jodowo-bromowej. W 1865 roku frysztacki lekarz dr Anton Fiedler po raz pierwszy zastosował ją w leczeniu: podgrzewał wodę i regularnie kąpał w niej pacjentów w drewnianych wannach. W tym samym roku na terenie Darkowa stanął pierwszy budynek zdrojowy, drewniana przeszklona budowla w stylu szwajcarskim na kamiennej podmurówce, którą z powodu wielu okien nazywano Szklarnią.

Urzędowe zezwolenie na założenie uzdrowiska wydał śląski rząd krajowy w Opawie w 1866 roku, a uzdrowisko założono w 1867 roku. W tym samym roku Bees zlecił zbadanie źródła wiedeńskiemu profesorowi uniwersyteckiemu Redtenbacherowi. Analiza wykazała, że darkowska solanka zawiera dwa razy więcej jodu niż najskuteczniejsze do tej pory źródła w Hall w Górnej Austrii — i to przesądziło o dalszym rozwoju uzdrowiska. Park powstał dopiero pod koniec XIX wieku.

Wiek XX naznaczyło w Darkowie wydobycie węgla. Szkody górnicze zniszczyły większość pierwotnej zabudowy, a z historycznego Darkowa pozostały tylko stare łaźnie, park zdrojowy i kilka domów na prawym brzegu Olzy; za rzeką stoją dziś już tylko ogródki działkowe i kilka ostatnich domów. Znaczenie pierwotnego uzdrowiska zmalało ponadto po tym, jak w latach 70. XX wieku na przeciwległym krańcu Karwiny powstało nowoczesne Sanatorium Rehabilitacyjne. Szklarnię, pierwszy budynek zdrojowy, rozebrano już w 1936 roku.

Park ma własny wystrój rzeźbiarski. Brązowa fontanna Żywe Źródło rzeźbiarza Jana Kodeta z 1961 roku została skradziona w 2022 roku; w 2025 roku do parku wróciła jej replika. Z nowszych czasów pochodzi drewniana rzeźba Koń autorstwa Jana Voldána, powstała na miejscu podczas pleneru rzeźbiarskiego „Darkovská lípa” (Darkowska lipa) w maju 2002 roku. Wśród drzew parku znajdziesz też potężny buk czerwonolistny. Na terenie stoją również wille zdrojowe, między innymi Jiřina, Maryčka i Staré lázně.

W 2025 roku park przeszedł gruntowną odnowę. Uzdrowisko Łaźnie Darków przeprowadziło rewitalizację parku. W jej ramach powstała nowa kolumnada zdrojowa z elementami wodnymi, utwardzonymi nawierzchniami, rabatami kwiatowymi, żywopłotami i ławkami oraz nowy plac z fontanną przed Domem Zdrojowym. Pierwszy etap obejmował wycinkę drzew, u których badania dendrologiczne wykazały realne ryzyko przewrócenia. Kolumnadę uroczyście otwarto w sierpniu 2025 roku. W czerwcu tego samego roku rząd ustanowił rozporządzeniem miejscowość uzdrowiskową Karwina, której częścią jest także Darków.