Klášter křižovníků s červenou hvězdou na Starém Městě v Praze Klasztor

Klasztor krzyżowców z czerwoną gwiazdą jest domem macierzystym pierwotnego czeskiego kościelnego zakonu rycerskiego, który założyła święta Agnieszka Czeska. Kompleks leży na Starém Městě. Ograniczają go Křižovnické náměstí, Wełtawa oraz ulice Platnéřská i Křižovnická. Jego częścią jest kościół świętego Franciszka z Asyżu.

Papież zatwierdził zakon w roku 1237 jako bractwo szpitalne. Z pierwotnego miejsca Na Františku bracia przenieśli się nad rzekę, a 21 maja 1252 roku przy ówczesnym moście Judyty rozpoczęła się budowa klasztoru. Ukończono ją za panowania króla Wacława Drugiego. Pierwszy kościół stał bliżej rzeki i był poświęcony Duchowi Świętemu. Pod fasadą od strony placu zachowało się z niego jedno pomieszczenie oraz część portalu z kolumienkami.

Podstawą klasztoru był szpital. Krzyżowcy opiekowali się pielgrzymami i chorymi. Wybrali do tego dogodne miejsce przy moście, na głównej drodze do staromiejskiego targowiska. Budynki otaczał cmentarz. Po pożarze w roku 1378 klasztor został przebudowany. W czasie wojen husyckich rycerze prawdopodobnie nie opuścili go całkowicie, jednak budynki z braku pieniędzy podupadały. W roku 1526 przy nabrzeżu przybył nowy szpital.

Poważnie zniszczony został kompleks w roku 1648, kiedy Szwedzi oblegali Staré Město i walczono bezpośrednio przy bramie mostowej. Całkowita barokowa przebudowa mogła się rozpocząć dopiero w roku 1663. Nowy kościół według projektu Jeana Baptisty Matheya budowano od roku 1679, a konsekrowano go w roku 1688. Klasztor należy więc do pierwszych barokowych siedzib zakonnych w Królestwie Czeskim. W roku 1846 budynek generalatu i szpitala został podwyższony o piętro i otrzymał szczyt z attyką i tympanonem autorstwa architekta Vincence Kulhánka.

Ostatnią wielką przebudowę przeforsował wielki mistrz František Xaver Marat w latach 1908 do 1912. Większość wczesnobarokowych budynków zburzono. Pozostał kościół, skrzydło generalatu ze szpitalem oraz część późnogotyckiego starego przeoratu. Resztę zastąpił secesyjno-neobarokowy nowy budynek autorstwa architekta Josefa Sakaře. Zniknął przy tym także browar krzyżowców. Był pierwszym w ziemiach czeskich, który w roku 1844 zaczął rozlewać piwo do butelek.

W dwudziestym wieku krzyżowcy musieli dwukrotnie opuścić klasztor, najpierw w czasie okupacji nazistowskiej, a potem za komunizmu. W czerwcu 1942 roku utracili budynki klasztoru, a później także kościół. Klasztor otrzymało ministerstwo transportu i techniki. W skrzydle generalatu mieścił się wydział budowlany urzędu protektora Rzeszy.